የጽዮን ምርኮ – ክፍል አንድ

ኅዳር ፳፩ ቀን ፳፻፱ ዓ.ም

በመምህር ብዙነህ ሺበሺ

በመጽሐፈ ሳሙኤል ቀዳማዊ ከምዕራፍ ፬ – ፯ ባለው ክፍል ከሚገኘው ታሪክ ውስጥ የምንረዳው ብዙ ቁም ነገር አለ፡፡ ታሪኩ የእግዚአብሔርን ኀይልና ምሕረት፣ የኀጢአትን አስከፊነት፣ የትዕቢተኞችን ውድቀት፣ የበጎዎችን በረከት፣ የደፋሮችን ጥፋት፣ ወዘተ ያስተምራል፡፡ ከዚህም በላይ ለሐዲስ ኪዳን የድኅነት ሥራ ምሳሌነት ያለው ትምህርትም ነው፡፡ ይህንን ታሪክ በአርእስት ከፋፍለን እንደሚከተለው እንመለከታለን፤

የእግዚአብሔር የቃል ኪዳኑ ታቦት (የታቦተ ጽዮን) መማረክ /፩ኛ ሳሙ. ፬፥፩-፳፪/

እስራኤላውያን ከፍልስጥኤማውያን ጋር በተዋጉ ጊዜ ድል ተነሱ፤ አራት ሺሕ ያህል እስራኤላውያንም ተገደሉ፡፡ በዚህ ጊዜ የእስራኤል ሽማግሌዎችም እንዲህ ሲሉ መከሩ ‹‹እኛ ዛሬ በፍልስጥኤማውያን የተመታነችው የእግዚአብሔር የቃል ኪዳኑ ታቦት ከእኛ ጋር አብራ ባለመውጣቷ ነው፡፡ ስለዚህ ፍልስጥኤማውያንን ድል እንድንነሳ ታቦተ ጽዮን ትምጣልን፡፡›› የካህኑ የዔሊ ልጆች አፍኒንና ፊንሐስም ታቦተ ጽዮንን ይዘው መጡ፤ ታቦተ ጽዮን ወደ ሥፍራው ስትደርስም ታላቅ ደስታና ዕልልታ ተደረገ፡፡ የእግዚአብሔርን የኪዳን ታቦት ይዘው ሲወጡ ድል ያደርጉ ነበርና፡፡ ነገር ግን እነርሱ እንደ ጠበቁት ሳይኾን ቀርቶ ሠላሳ ሺሕ የሚሆኑ እስራኤላውያን በጦርነቱ ተገደሉ፤ ሁለቱ የሊቀ ካህናቱ ልጆች አፍኒንና ፊንሐስም ሞቱ፤ የእግዚአብሔር የቃል ኪዳኑ ታቦትም ተማረከች፡፡ ከጦርነቱ ያመለጠ አንድ ሰው ወደ ከተማው ገብቶ የእግዚአብሔር የቃል ኪዳኑ ታቦት እንደ ተማረከች፣ አፍኒንና ፊንሐስም እንደ ሞቱ፣ እጅግ ብዙ ኃያላነ እስራኤል በጦርነቱ እንደ ወደቁ ለካህኑ ዔሊ በነገረው ጊዜ ዔሊ በድንጋጤ ከተቀመጠበት ወንበር ወድቆ ሞተ፡፡ ምራቱም የፊንሐስ ሚስት አርግዛ ልትወልድ ተቃርባ ነበርና የአማትዋንና የባሏን ሞት በሰማች ጊዜ ምጥ ደረሰባት፤ ወንድ ልጅም ወለደች፡፡ ስሙንም ‹ኢካቦድ› ብላ ጠራችው፤ ትርጕሙም ‹‹ክብር ከእስራኤል ለቀቀ›› ማለት ነው፡፡

ከዚህ ታሪክ ብዙ ቁም ነገሮችን እንማራለን፤ አስቀድሞ እስራኤል ታቦተ ጽዮንን ይዘው የዮርዳኖስን ባሕር ከፍለው ተሻግረዋል፤ አሞናውያንን፣ ፌርዜዎናውያንን፣ ሞዓባውያንን ድል አድርገዋል፡፡ የኢያሪኮን ግንብ አፍርሰው ምድረ ርስትንም ወርሰዋል፡፡ ከዚህ ላይ ‹‹የእግዚአብሔርን የቃል ኪዳን ታቦት ከፊታቸው በማስቀደም እነዚህን ታላላቅ ተአምራት ያደረጉ እስራኤል በፍልስጥኤማውያን እንዴት ድል ተነሱ? የእግዚአብሔር የቃል ኪዳኑ ታቦትስ እንዴት ተማረከች?›› የሚሉ ጥያቄዎች ከተነሡ ለታቦተ ጽዮን መማረክ፣ ለኃያላነ እስራኤል ድል መነሳት፣ ለካህኑ ዔሊ ሞት፣ እንዲሁም ለልጆቹ አፍኒንና ፊንሐስ በጦርነቱ መሞት ዋና ምክንያት የአፍኒንና ፊንሐስ ኃጢአት እንደዚሁም የዔሊ አለመታዘዝ ነው፡፡

የአፍኒንና ፊንሐስ ኀጢአት

፩ኛ ለእግዚአብሔር የሚቀርበው መሥዋዕት ስቡ ሳይቃጠል አስቀድመው ሥጋ መብላታቸው

መጽሐፍ ቅዱስ ‹‹የዔሊ ልጆች ምናምንቴዎች ነበሩ፤ እግዚአብሔርንም አያውቁም ነበር›› ይላል /፩ኛ ሳሙ. ፪፥፲፪/፡፡ እግዚአብሔርን አያውቁም ማለቱ ለአምላክነቱ የሚገባውን ክብር አይሰጡም ለማለት ነው እንጂ የሊቀ ካህን ልጆች ኾነው ስለ እግዚአብሔር ህልውና መግቦት፣ ገዥነት፣ ወዘተ አያውቁም ለማለት አይደለም፡፡ የአዋቂ አጥፊዎች እንደ ኾኑ ለመናገር ነው እንጂ፡፡ አፍኒንና ፊንሐስ ለእግዚአብሔር የሚቃጠለው የስብ መሥዋዕት ሳይቀርብ አስቀድመው ጥሬ ሥጋ ሳይቀር ገና ሳይቀቀል ይወስዱ ነበር፡፡ እንኳን ለመሥዋዕት ከሚቀርበው ሥጋ መመገብ ከድካም ውጤት ዐሥራቱን፣ በኵራቱን፣ ቀዳምያቱን አለመስጠት በእግዚአብሔር ዘንድ ያስጠይቃል፡፡ ዐሥራት ከገንዘብ፤ በኵራት ከእንስሳት፤ ቀዳምያት ከአዝዕርት ከፍራፍሬ ለእግዚአብሔር የሚቀርብ ስጦታ ነው፤ ይህንን ማድረግም ክርስቲያናዊ ግዴታ ነው፡፡

ስቡ ሳይቃጠል፣ መሥዋዕቱም ሳያርግ ለሆዳቸው ያደሩ አፍኒንና ፊንሐስ ሥጋ በመብላታቸው ምክንያት ‹‹ምናምንቴዎች›› እንደ ተባሉ፣ ዛሬም እግዚአብሔርን የሚፈሩ፣ የቤተ ክርስቲያንን ዕድገትና ልማት የሚናፍቁ ደጋግ ክርስቲያኖች የሚያስገቡትን ዐሥራት፣ በኵራት፣ ቀዳምያት በመዝረፍ ቤተ ክርስቲያንን የሚበድሉ ብዙ ምናምንቴዎች አይታጡም፡፡ አፍኒንና ፊንሐስ ሲስገበገቡለት የነበረው ሥጋ አላዳናቸውም፡፡ እነርሱ ያለ ቀባሪ በጠላት ሰይፍ ተመተው እንደ ወደቁ ዛሬም ቤተ ክርስቲያንን የሚዘርፉ፣ ሙዳየ ምጽዋት የሚገለብጡ ዅሉ ሥጋቸው በደዌ፣ በመቅሠፍት፤ ነፍሳቸውም በሲዖል መቀጣቱ አይቀርም፡፡ ቅዱሳት መጻሕፍት የተጻፉት እኛ እንድንማርባቸው እንድንገሠፅባቸው ነውና ከዚህ ታሪክ ትምህርት ወስደን ሰማያዊውን ጸጋ በምድራዊው ጥቅም ለውጠን እንዳንጐዳ ሰውና እግዚአብሔርን ከሚያስቀይም መጥፎ ድርጊት ለመመለስ ዛሬውኑ መወሰን ይኖርብናል፡፡ ‹‹ስለ ሥጋ ማሰብ ሞት ነውና›› እንዳለ ቅዱስ ጳውሎስ /ሮሜ. ፰፥፮/፡፡

፪ኛ በመገናኛው ድንኳን ደጅ ከሚያገለግሉ ሴቶች ጋር መሰሰናቸው

ዝሙት በእግዚአብሔር ዘንድ እጅግ የተጠላ፣ ሰውነትን ዅሉ የሚያረክስ ኃጢአት ነው፡፡ ሌሎቹ ኃጣውእ በአፍኣ ይሠራሉ፤ ዝሙት ግን በገዛ ሥጋ ላይ ስለሚሠራ ሰውነትን ዅሉ ያሳድፋል፡፡ ‹‹ከዝሙት ሽሹ፤ ሰው የሚያደርገው ኃጢአት ዅሉ ከሥጋ ውጭ ነው፤ ዝሙት የሚሠራ ግን በገዛ ሥጋው ላይ ኃጢአት ይሠራል፤›› /፩ኛ ቆሮ. ፮፥፲፰/ ተብሎ እንደ ተጻፈ፡፡ አፍኒንና ፊንሐስ በመገናኛው ድንኳን ደጅ ከሚያገለግሉ ሴቶች ጋር ይሰስኑ ነበር፡፡ የእነዚህን ሰዎች ኃጢአት እጅግ የከፋ የሚያደርገው በመገናኛው ድንኳኑ ውስጥ ዝሙት መፈጸማቸው ነው /፩ኛ ሳሙ. ፪፥፳፪/፡፡ እግዚአብሔር ፍጹም ቅዱስ ነውና በቅድስና እንድናገለግለው ይፈልጋል፡፡ ‹‹ኩኑ ቅዱሳነ ወቀድሱ ርእሰክሙ እስመ ቅዱስ አነ እግዚአብሔር አምላክክሙ፤ እኔ እግዚአብሔር አምላካችሁ ቅዱስ እንደ ኾንኩ እናንተም ቅዱሳን ኹኑ፤ ሰውነታችሁንም ቀድሱ›› /ዘሌ. ፲፩፥፵፬/ በማለት በሊቀ ነቢያቱ ቅዱስ ሙሴ አንደበት የተናገረው ራሱ እግዚአብሔር ነው፡፡

ከእግዚአብሔር ውጭ በማንኛውም ነገር መመካት ወይም መታመን ዝሙት ነው፡፡ ሰው በወገን፣ በሥልጣን፣ በሀብት ወይም በዕውቀት እየታበየ የሚያቀርበው መባዕ፣ የሚጸልየው ጸሎት በአጠቃላይ መንፈሳዊ አገልግሎት ከንቱ ነው፡፡ መጀመሪያ እነዚህን ዝሙታት ማስወገድ አለበት፡፡ በእውነት የእኛስ አገልግሎታችን በንጽሕና በቅድስና የታጀበ ነውን? ብዙ ንጹሐን ቀሳውስትና መነኮሳት እንደዚሁም ዲያቆናት እንዳሉ ዅሉ ሥጋቸውን በዝሙት እያሳደፉ በድፍረት ማገልገል አለብኝ በማለት ማኅበረ ካህናቱና ሕዝበ ክርስቲያኑን የሚበጠብጡ እንዳሉ የዐደባባይ ምሥጢር ነው፡፡ በአፍኒንና ፊንሐስ የዝሙት ኀጢአት ምክንያት በአስራኤል ላይ ያደረሰው ቍጣና መቅሠፍት ዛሬም በረከሰ ሰውነታቸው ቤተ መቅደሱን በሚደፋፈሩ ሰዎች ምክንያት የምናጣው በረከትና የሚመጣው መቅሠፍት ቀላል አይኾንም፡፡

እስራኤል ከግብጽ ወጥተው ወደ ምድረ ርስት ሲጓዙ የአሕዛብን መንደሮች ያቋርጡ ነበር፡፡ በሰጢን መንደር በሰፈሩበት ጊዜ የእስራኤል ጐበዛዝት /ጐልማሶች/ በአሕዛብ ቈነጃጅት በዝሙት ተነደፉ፡፡ ከእስራኤል አንዱ ከምድያማዊቷ ሴት ጋር በመገናኛው ድንኳን ውስጥ ተኛ፡፡ የካህኑ የአሮን ልጅ የአልዓዛር ልጅ ፊንሐስ ለእግዚአብሔር ሕግ በመቅናት ሁለቱንም በአንድ ጦር ሆዳቸውን ወግቶ ገደላቸው፡፡ በዚህ ጊዜ እግዚአብሔር ከቍጣው ተመለሰ፤ መቅሠፍቱም ቆመ፡፡ ስለዚህም ‹‹ለእርሱ፣ ከእርሱም በኋላ ለዘሩ ለዘለዓለም ክህነት ቃል ኪዳን ይኾንለታል፤›› በማለት እግዚአብሔር አምላክ ለፊንሐስ ወልደ አልዓዛር ቃል ኪዳን እንደ ሰጠው በመጽሐፍ ተመዝግቦ ይገኛል /ዘኊ. ፳፭፥፲፫/፡፡

ዛሬም በዝሙት ሰውነታቸውን እያረከሱ ቅድስት ቤተ ክርስቲያንን ካላገለገልን የሚሉትን እንደ አልዓዛር ልጅ እንደ ፊንሐስ በመንፈሳዊ ቅንዓት ተነሳሥተን ልንገሥፀቸው ይገባል፡፡ ራሳቸውን ያረከሱ አገልጋዮች በድፍረት ቤተ መቅደስ ሲገቡ ርኵሰታቸውን እያወቀ ዝም ብሎ የሚያይ ምእመን መልካም ሥራ መሥራት መልካም እንደ ኾነ እያወቀ ባለመሥራቱ ፍርድ ያገኘዋል፡፡ ሰዎች የእግዚአብሔር ቤተ መቅደሶች ናቸው፡፡ ወገኖቻችን የእግዚአብሔር ቤተ መቅደስ የኾነውን ሰውነታቸውን በዝሙት፣ በዘረኝነት፣ በትዕቢት፣ በስርቆት፣ በአጠቃላይ በኃጢአት ሲያረክሱ እያየን ዝም አንበል፡፡ ቢሰማን ያን ሰው እንጠቅመዋለን፤ ባይሰማንና በክፉ ሥራው ቢጸና ግን በራሱ ላይ የእሳት ፍሕም ያከማቻል /ምሳ. ፳፭፥፳፪/፡፡

፫ኛ ሌሊት ሲነድ የሚያድረውን እሳት ማጥፋታቸው

አፍኒንና ፊንሐስ ሌሊት በደብተራ ኦሪት ሲነድ የሚያድረውን ለእግዚአብሔር የሚቀርበውን የእሳት ቍርባን ያጠፉ ነበር /፩ኛ ሳሙ. ፪፥፳፰/፡፡ ለእግዚአብሔር የሚቀርበውን መሥዋዕት ማስቀረት ክብር ይግባውና ባለቤቱን ማቃለል ነው፡፡ እግዚአብሔር ደግሞ የሚያቃልለውን እንደሚያዋርድ፣ የሚያከብረውን እንደሚያከብር ራሱ እንዲህ በማለት ተናግሯል፤ ‹‹ያከበሩኝን አከብራለሁና፤ የናቁኝም ይናቃሉና፤›› /፩ኛ ሳሙ. ፪፥፴/፡፡ ቀደምት አባቶቻችን ለእግዚአብሔር ያቀርቡ የነበረውን ዐሥራት፣ በኵራት፣ ቀዳምያት እኛስ እያቀረብን ነውን?

ይቆየን፡፡

ቅድስት ድንግል ማርያም እና ታቦተ ጽዮን – ካለፈው የቀጠለ

ኅዳር ፳፩ ቀን ፳፻፱ ዓ.ም

በዲያቆን ሽመልስ መርጊያ

new

አባታችን አብርሃም ልጁን ይስሐቅን መሥዋዕት አድርጎ ለእግዚአብሔር ባቀረበ ጊዜ፣ መድኀኒታችን ኢየሱስ ክርስቶስ ለሰው ልጆች ድኅት ራሱን መሥዋዕት አድርጎ በማቅረብ እንደሚያድናቸው በምሳሌው ተረድቶ ተደስቶ ነበር፡፡ ጌታችን ይህን ሲያስረዳን ‹‹አባታችሁ አብርሃም ቀኔን ያይ ዘንድ ሐሤትን አደርገ፡፡ አየም፤ ደስም አለው፤›› ብሎ ገለጠልን /ዮሐ.፰፥፶፮/፡፡ እንደ ልቤ የተባለው ንጉሥ ዳዊት በቃል ኪዳኗ ታቦት ፊት በደስታ መዘመሩም እግዚአብሔር ቃል የአዳም ተስፋ ከኾነችው ከቅድስት ድንግል ማርያም ተወልዶ ዓለምን እንደሚያድን በማስተዋሉ ነበር፡፡ የቤተ ክርስቲያን አባቶችም ይህንን እውነት መስክረዋል፡፡

ለምሳሌ ቅዱስ ኤፍሬም እንዲህ ሲል ይናገራል፤ ‹‹ከአዳም ጎን በተገኘችው አንዲት ዐጥንት ምክንያት ሰይጣን ከአዳም ማስተዋልን አራቀ፡፡ ነገር ግን ከእርሱ አብራክ በተገኘችው በቅድስት ድንግል ማርያም ምክንያት በእርሱ ላይ ሠልጥኖ የነበረው ሰይጣን እንደ ዳጎን ተንኮታኩቶ ወደቀ፡፡ በታቦቱ በተመሰለችው በቅድስት ድንግል ማርያም ማኅፀን ውስጥ ባደረው በጌታችን በመድኀኒታችን ኢየሱስ ክርስቶስ የድል ዐዋጅ ታወጀ፡፡ በቃል ኪዳኗ ታቦት ሥር ዳጎን ተሰባብሮ እንደተገኘ እንደዚሁ ክፉው ሰይጣን በታመኑበት ፊት ድል ተነሣ፡፡ ለነገር ጥላ አለውና እግዚአብሔር የማደሪያው ምሳሌ በኾነችው በቃል ኪዳኗ ታቦት ኃይሉን በዳጎን ጣዖት ላይ እንዳሳየ እንደዚሁ አጥፊያችንን በማጥፋት እግዚአብሔር ከቅድስት ድንግል ማርያም በሥጋ ተወልዶ በኃጢአት ምክንያት በእኛ ላይ ሠልጥኖ የነበረውን ሰይጣንን ድል ነሳው፡፡ የእግዚአብሔር በግ በኾነው በክርስቶስ እኛን ያዳነን እግዚአብሔር አብ ስሙ የተመሰገነ ይኹን፡፡››

ቅዱስ ጀሮም እንደዚሁ ‹‹ቅድስት ድንግል ማርያም ለጌታዋ በእርግጥ እውነተኛ አገልጋዩ ነበረች፡፡ እርሷ እንደ ቃል ኪዳኗ ታቦት በሕሊናዋ ከእግዚአብሔር ሕግጋት ውጪ ሌላ ምንም ሐሳብ አልነበራትም፡፡ በውስጥም በውጪም ነውር የሌለባት ንጽሕት ናት፡፡ እንደ ቃል ኪዳኗ ታቦት በውጪም በውስጥም በቅድስና የተጌጠችና ሕጉንም ጠብቃ የተገኘች የክርስቶስ ሙሽራ ናት፡፡ በቃል ኪዳን ታቦቱ ውስጥ ከሕጉ ጽላት ውጪ ሌላ ምንም ነገር እንደሌለ እንዲሁ አንቺም ቅድስት ሆይ በሕሊናሽ ምንም ነውር የሌለብሽ ንጽሕት ነሽ›› ሲል የእመቤታችንን ንጽሕና አስረድቷል፡፡ እስክንድርያዊው ዲዮናስዮስም ‹‹ጌታችን መድኃኒታችን ኢየሱስ ክርስቶስ ካህን ይኾን ዘንድ በሰው እንዳልተመረጠ እንደዚሁ የቅድስት ድንግል ማርያም ማኅፀን የእርሱ ማደሪያ ይኾን ዘንድ በመንፈስ ቅዱስ የተዘጋጀ ነው፡፡ ይህ ማደሪያ የቅድስት ድንግል ማርያምን ቅድስናና ንጽሕና ያውጅ ዘንድ ለዘለዓለም በእግዚአብሔር ታትሞአል፤ ታትሞም ለዘለዓለም ይኖራል›› ይላል፡፡

የሚላኑ ቅዱስ አምብሮስ ደግሞ ‹‹ነቢዩ ዳዊት በቃል ኪዳኑ ታቦት ፊት በደስታ እየዘለለ ለአምላኩ ዘመረ፡፡ የቃል ኪዳኗ ታቦት የቅድስት ድንግል ማርያም ምሳሌና ጥላ ካልኾነች የማን ምሳሌና ጥላ ልትኾን ትችላለች? ይህቺ ታቦት በውስጧ የሕጉን ጽላት እንደ ያዘች እንደዚሁ ቅድስት ድንግል ማርያምም የሕጉ ባለቤት የኾነውን ጌታችን መድኃኒታችን ኢየሱስ ክርስቶስን በማኅፀኗ ተሸክማዋለች፡፡ የቃል ኪዳኗ ታቦት የኦሪትን ሕግ በውስጧ እንደያዘች አማናዊቱ ታቦት ቅድስት ድንግል ማርያምም ወንጌል የተባለው ክርስቶስን ይዛዋለች፡፡ የመጀመሪያይቱ ታቦት የእግዚአብሔር ትእዛዛትን የያዘች ስትኾን ሁለተኛይቱና አማናዊቱ ታቦት ቅድስት ድንግል ማርያም ግን እግዚአብሔር ቃልን በውስጧ ተሸክማዋለች፡፡ የቃል ኪዳን ታቦቱ በእርግጥ በውስጥም በውጪም በወርቅ የተለበጠ ነበር፡፡ አማናዊቱ ታቦት ቅድስት ድንግል ማርያም ግን በውስጥም በውጪም በድንግልና የተጌጠች ናት፡፡ የቃል ኪዳኗ ታቦት የተጌጠችው ምድራዊ በኾነ ወርቅ ሲኾን አማናዊቱ ታቦት ቅድስት ድንግል ማርያም ግን ሰማያዊ በኾኑ ጸጋዎች የተሸለመች ናት፤›› በማለት እመቤታችን የታቦተ ጽዮን ምሳሌ ስለ መኾኗ አስተምሮናል፡፡

አባታችን አዳም ድኅነቱ የሚፈጸመው በሚስቱ ምክንያት እንደ ኾነ ተረድቶ ለሚስቱ ‹‹ሔዋን›› የሚል ስም እንደ ሰጣት ንጉሥ ዳዊትም በቅድስት ድንግል ማርያም በኩል እንደሚድን በመረዳቱ እመቤታችንን ‹‹አምባዬ መጠጊያ ነሽ›› ሲላት ‹‹ጽዮን›› በሚል ስም እመቤታችንን መጥራቱን ከመዝሙሩ ለመረዳት እንችላለን፡፡ ይህን ይዘው ብዙዎች ነቢያት ስለ ድንግል ማርያም ሲናገሩ ጽዮን የሚለውን ስም ተጠቅመዋል፡፡ ‹‹ጽዮን›› ማለት ትርጕሙ ‹‹አምባ፣ መጠጊያ›› ማለት ነውና፡፡ ለምሳሌ ነቢዩ ኢሳይያስ የራሳቸውን ሥርዐትና ሕግ ለማስጠበቅ ሲሉ በክርስቶስ ስላላመኑ አይሁድ ሲናገር፡- ‹‹እነሆ በጽዮን የእንቅፋት ድንጋይና የማሰናከያ ዐለት አኖራለሁ፤›› አለ /ኢሳ.፰፥፮፬፤ ፳፰፥፲፮/፡፡ ቅዱስ ጳውሎስም ይህን ትንቢት ስለ ክርስቶስ የተነገረ መኾኑን በሮሜ መልእክቱ ጽፎልናል /ሮሜ.፱፥፴፪-፴፫/፡፡ ነቢዩ ኢሳይያስና ቅዱስ ጳውሎስ ጽዮን ያሏት ቅድስት ድንግል ማርያምን መኾኑንም በዚህ ኃይለ ቃል ለመረዳት እንችላለን፡፡ የማሰናከያ ዐለት የተባለው ክርስቶስ መኾኑንም ‹‹እነሆ የብዙዎች ልብ ሐሳብ ይገለጥ ዘንድ ይህ ለእስራኤል ላሉት ለብዙዎች ለመውደቃቸውና ለመነሣታቸው ለሚቃወሙትም ምልክት ተሹሞአል፤›› በሚለው ኃይለ ቃል ማረጋገጥ ይቻላል /ሉቃ.፪፥፴፬-፴፭/፡፡ ስለዚህ የማሰናከያ ዐለት የኾነውን ክርስቶስን ፀንሳ የወለደችው ቅድስት ድንግል ማርያም ጽዮን ተብላ መጠራቷንም በእነዚህ ጥቅሶች እንረዳለን፡፡

ቅዱስ ዳዊትና ነቢዩ ኢሳይያስ ‹‹ከጽዮን ታዳጊ ይመጣል፤ ከያዕቆብም ኃጢአትን ያርቃል፤›› /መዝ.፲፫፥፲፤ ኢሳ.፶፱፥፳/ በማለት ስለ ክርስቶስ የዓለም መድኀኒትነት አስቀድመው ትንቢት ተናግረዋል፡፡ ይህን ምሥጢርም ቅዱስ ጳውሎስ በሮሜ ፲፩፥፳፮ ላይ ጠቅሶታል፡፡ በዚህም ቦታ ጽዮን የተባለችው ቅድስት ድንግል ማርያም መኾኗን ለማስተዋል እንችላለን፡፡ ምክንያቱም ጌታችን የተወለደው ከእመቤታችን ነውና፡፡ ‹‹መድኀኒት›› የተባለው ጌታችን መድኅኒታችን ኢየሱስ ክርስቶስ መኾኑንም ‹‹… በዳዊት ከተማ መድኀኒት እርሱ ክርስቶስ ተወለደ፤›› /ሉቃ.፪፥፲/ በማለት ወንጌላዊው ቅዱስ ሉቃስ ገለጾልናል፡፡ ከዚህ በተጨማሪ ‹‹ኢየሱስ›› ማለት ‹‹መድኀኒት›› ማለት ነው /ማቴ.፩፥፳፩/፡፡ በዚህ መሠረት ነቢያቱ ‹‹መድኀኒት ከጽዮን ይወጣል፤›› ሲሉ መናገራቸው ጌታችን መድኃኒታችን ኢየሱስ ክርስቶስ ጽዮን ከተባለችው ከቅድስት ድንግል ማርያም ይወለዳል ማለታቸው እንደ ኾነ ግልጽ ነው፡፡

ሊቁ ቅዱስ ኤፍሬም ‹‹ዓለም ሁለት ዓይነት ሰዎች  የሚኖሩባት ሥፍራ ናት፡፡ አንደኛው ሰው የሔዋን ዐይነት ዐይኖች ስላለው በእነዚህ ዐይኖቹ ድንጋዩንና እንጨቱን አምላክ ነው እያለ ይገዛለታል፡፡ ሌላኛው ደግሞ የቅድስት ድንግል ማርያም ዓይነት ዐይኖች ስላሉት ክርስቶስ ኢየሱስን ይመለከታል ለእርሱም ይገዛል›› ብሎ ያስተምራል /ውርስ ትርጕም/፡፡ እኛም የእመቤታችን ዓይነት ዐይኖች ስላሉን፤ እይታችንም ፍጹም፣ ንጹሕና በማስተዋል ላይ የተመሠረተ ስለ ኾነ ታቦታትን ስንመለከት እመቤታችንን፤ እመቤታችንን ስንመለከት ደግሞ ጌታችን መድኀኒታችን ኢየሱስ ክርስቶስን እንመለከተዋለን፡፡ ምእመናን በጥምቀት የእግዚአብሔር ልጆች በመኾናችን በጸጋ የክርስቶስ ወንድሞች ተብለን ተጠርተናል፡፡ ይህም የቅድስት ድንግል ማርያም ልጆች መኾናችንን ያመላክታል፡፡ ‹‹ወላጁን የሚወድ ከእርሱ የተወለደውንም ይወዳል›› ተብሎ እንደ ተጻፈ /፩ኛዮሐ.፭፥፩/ እኛ ኦርቶዶክሳውያንም ቅድስት ድንግል ማርያምን ስለምንወዳት ከእርሷ በሥጋ የተወለደውን ጌታችን መድኅኒታችን ኢየሱስ ክርስቶስን እንወደዋለን፡፡ እግዚአብሔር አብን እንደምንወድና እንደምናመልከው ዅሉ ልጁ ኢየሱስ ክርስቶስንም እንደ ባሕርይ አባቱ እኩል እንወደዋለን፤ እናመልከዋለን፡፡ በአጠቃላይ ሥላሴን እንደምንወድ ዅሉ ከሥላሴ አብራክ የተወለዱ ክርስቲያኖችንና በእግዚአብሔር አርአያና አምሳል የተፈጠረውን የሰውን ፍጥረት እንወዳለን፡፡

በአጠቃላይ ስለ ታቦተ ጽዮን የተጻፉ ዅሉ እግዚአብሔር ቃል ከእመቤታችን ቅድስት ድንግል ማርያም ተወልዶ ለፈጸማቸው ታላላቅ የድኅነት ሥራዎች ጥላና ምሳሌዎች ናቸው፡፡ በዚህም መሠረት ቅድስት ቤተ ክርስቲያን በብሉይ ኪዳን በታቦተ ጽዮን የተፈጸሙትን ተአምራት ለድንግል ማርያምና ለጌታችን ለመድኀኒታችን ለኢየሱስ ክርስቶስ በመስጠት ለልጆቿ ታስተምራለች፡፡ ነገር ግን ጽዮን የሚል ንባብ ዅሉ ስለ ቅድስት ድንግል ማርያም የሚናገር ነው ማለታችን አይደለም፡፡ ከላይ እንደ ተመለከትነው ቅዱስ ጳውሎስ ስለ ጌታችን ሲናገር ስለ እርሱ የተነገሩ ምሥጢራን ብቻ መርጦ እንደ ተጠቀመና በመጽሐፍ ቅዱስ ውስጥ ጽዮን የሚል ምንባብ በሙሉ ስለ ጌታችንና ስለ እመቤታችን የተጻፈ ነው ብሎ እንዳልተረጐመ ዅሉ፣ እኛም ጽዮን የሚል ቃል ባገኘን ቍጥር ስለ ድንግል ማርያም የተጻፈ ነው ብለን አንተረጕምም፡፡ እንደዚህ የምንል ከኾነ ግን ትልቅ ስሕተት ውስጥ እንገባለንና፡፡

እግዚአብሔር አምላካችን ከእመቤታችን ከቅድስት ድንግል ማርያም ረድኤትና በረከት ያሳትፈን፡፡ የእግዚአብሔር አብ ጸጋ፣ የእግዚአብሔር ወልድ ቸርነት፣ የእግዚአብሔር መንፈስ ቅዱስ አንድነት በዅላችን ላይ ይደር፤ ለዘለዓለሙ አሜን፡፡

ቅድስት ድንግል ማርያም እና ታቦተ ጽዮን – የመጀመሪያ ክፍል

ኅዳር ፳ ቀን ፳፻፱ ዓ.ም

በዲያቆን ሽመልስ መርጊያ

new

በየዓመቱ ኅዳር ፳፩ ቀን በታቦተ ጽዮን የተፈጸሙ ታላላቅ ተአምራት የሚታሰቡበት ቀን ነው፡፡ በዚህ ቀን ቅድስት ቤተ ክርስቲያናችን የታቦተ ጽዮንን ተአምራት እግዚአብሔር ቃል ቅድስት ድንግል ማርያምን ታቦቱ አድርጎ ከፈጸማቸው ታላላቅ የድኅነት ሥራዎች ጋር በማነጻጸር እመቤታችን ቅድስት ድንግል ማርያም በነገረ ድኅነት ውስጥ ያላትን ድርሻ በስፋት ታስተምራለች፡፡ ለምሳሌ እስራኤላውያን ባሕረ ዮርዳኖስን በአቋረጡበት ወቅት ታቦተ ጽዮንን የተሸከሙ ካህናት እግራቸው የዮርዳኖስን ባሕር በመንካቱ ባሕሩ ለሁለት ተከፍሎ ነበር፡፡ ይህንን ታሪክም ጌታችን መድኀኒታችን ኢየሱስ ክርስቶስ ከቅድስት ድንግል ማርያም በሥጋ በመወለድና ጥምቀትን በመመሥረት ከሰይጣን ባርነት ወደ እግዚአብሔር ልጅነት እንዳሸጋገረን በማመሥጠር ቤተ ክርስቲያናችን ታስተምርበታለች፡፡ ፍልስጥኤማውያን ከእስራኤላውያን ጋር ውጊያ በገጠሙበት ወቅት ታቦተ ጽዮንን ከእስራኤላውያን ማርከው ዳጎን በሚባለው ቤተ ጣዖታቸው ውስጥ አኑረዋት በነበረ ጊዜ ታቦቷ የዳጎንን ምስል አንኮታኩታ ጥላው ነበር፡፡ ቅድስት ቤተ ክርስቲያናችን ይህን ታሪክ እንደ ምሳሌ በመጠቀም ከቅድስት ድንግል ማርያም በተወለደው በጌታችን በመድኀኒታችን በኢየሱስ ክርስቶስ አማካይነት ከአምልኮ ጣዖት ወጥተን አንድ አምላክን ወደ ማምለክ ስለ መመለሳችንና በእመቤታችን ምክንያት ስለ ተደረገልን የእግዚአብሔር ቸርነት ትምህርት ትሰጥበታለች፡፡ እኛም በዛሬው ዘግጅታችን እመቤታችን ቅድስት ድንግል ማርያም አማናዊቷ ታቦተ ጽዮን መኾኗን የሚያስቃኝ ትምህርት ይዘን ቀርበናል፤

እግዚአብሔር አምላክ ሕዝበ እስራኤልን ከግብጽ ባርነት ካወጣቸው በኋላ የአምልኮ ሥርዐታትን ይፈጽሙበት ዘንድ የምስክሩን ድንኳን፣ የቃል ኪዳኗ ታቦትንና ለአምልኮ ሥርዐቱ ማከናወኛ የሚያገለግሉ ልዩ ልዩ ንዋያተ ቅድሳትን እንዲሠሩ አዝዟቸው ነበር፡፡ ከቃል ኪዳኗ ታቦት ውስጥም በእግዚአብሔር ጣት ዐሥርቱ ትእዛዛት የተጻፉበት የሕጉ ጽላት፤ ዐርባ ዓመት ሙሉ እስራኤላውያን በሲና ምድረ በዳ የተመገቡትን መና የያዘች መሶበ ወርቅ፤ አሮን ለክህነት አገልግሎት ስለ መመረጡ ምስክር የኾነችው፣ ለምልማና ፍሬ አፍርታ የተገኘችው የአሮን በትር ይገኙባታል /ዕብ.፱፥፬/፡፡ ደብተራ ድንኳኗንና በውስጧ የሚገኙ ንዋየተ ቅድሳትን እግዚአብሔር በሙሴ ሲያሠራ ለሰማያዊው ምሥጢር ምሳሌና ጥላ ናቸውና ተጠንቅቆ እንዲሠራቸው አዝዞት ነበር /ዕብ.፰፥፭/፡፡ ቅዱስ ጳውሎስም ይህችን ድንኳን ‹‹የአገልግሎት ሥርዐታት የሚፈጸምባት ፊተኛይቱ ድንኳን›› ብሎ ይጠራታል፡፡ በዚህ መሠረት ደብተራ ድንኳኗና በውስጧ ያሉ ንዋያተ ቅድሳት ለሰማያዊው ምሥጢር ምሳሌና ጥላ እንደ ኾኑ እንረዳለን፡፡ የደብተራ ድንኳኗ ምሳሌ የኾችው ሰማያዊቱ ስፍራም ቅድስት ቤተ ክርስቲያን ናት፡፡ በውስጧ አማናዊውና ሰማያዊው ምሥጢረ መለኮት ይፈጸምባታልና፡፡ ቤተ ክርስቲያን የክርስቶስ አካሉ ስለ ኾነች፤ ዘለዓለማዊ ሕይወትን የሚያሰጥ ምሥጢርም በውስጧ ስለሚከናወንባት በእርግጥም ሰማያዊ ስፍራ ናት፡፡

ታቦተ ጽዮን በእመቤታችን ቅድስት ድንግል ማርያም ትመሰላለች፡፡ ይህን ለመረዳት ግን ስለ ታቦተ ጽዮን አሠራርና መንፈሳዊ ትርጉም አስቀድመን ልንረዳ ይገባናል፡፡ እግዚአብሔር አምላክ ታቦተ ጽዮንን እንዲሠራ ብልሃትን፣ ጥበብን፣ ማስተዋልን፣ ዕውቀትን ይለይ ዘንድ መንፈሱን ያሳደረበትን ከይሁዳ ወገን የኾነውን ባስልኤልን መረጠ /ዘፀ.፳፭፥፱/፡፡ እርሱም እግዚአብሔር በሰጠው ማስተዋል ከማይነቅዝ እንጨት ርዝመቷ ሁለት ክንድ ተኩል፤ ወርዱዋ አንድ ክንድ ተኩል፤ ቁመቷ አንድ ክንድ ተኩል እንዲኖራት አድርጎ ታቦቷን ሠራት፡፡ በመቀጠል በውስጥም በውጪም በጥሩ ወርቅ ለበጣት፣ ከታቦቷም ዙሪያ የወርቅ አክሊልን አደረገላት፡፡ ካህናት ታቦተ ጽዮንን ለመሸከም እንዲረዳቸውም በአራቱም መዓዘናት በወርቅ የተሠሩ ቀለበቶችንና በእነርሱም ውስጥ የሚገቡ ሁለት መሎጊያዎችን ሠራ፡፡ ከጥሩ ወርቅም የስርየት መክደኛውን በቃል ኪዳን ታቦቷ ላይ በርዝመቷና በወርደዋ ልክ ሠራ፡፡ የስርየት መክደኛውን እንዲጋርዱት አድርጎም ጥሩ ከኾነ ከተቀጠቀጠ ወርቅ ኪሩቤልን ሥሎ በስርየት መክደኛው ግራና ቀኝ አስቀመጣቸው፡፡ እነዚህ በጥሩ ወርቅ የተሠሩት ሁለቱ ኪሩቤል ፊታቸው ወደ ስርየት መክደኛው ኾኖ እርስ በእርሳቸው እንዲተያዩ ተደርገው የተሠሩ ናቸው፡፡ በዚህ በስርየት መክደኛው በሁለቱ ኪሩቤል መካከል እግዚአብሔር ለሙሴ እየተገለጠ ሰው ከባልንጀራው ጋር እንደሚነጋገር በግልጽ ያነጋግረው ነበር፤ ለሕዝቡም በደመና ዐምድ ይታያቸው ነበር /ዘፀ.፰፥፲፩፤ ፳፭፥፳፪-፴፫/፡፡

ወደ ምሥጢሩ ትርጓሜ ስንመለስም ታቦተ ጽዮን የእመቤታችን የቅድስት ድንግል ማርያም ምሳሌ ስትኾን፣ በውስጧ የያዘችው የሕጉ ጽላትም የጌታችን መድኃኒታችን ኢየሱስ ክርስቶስ ምሳሌ ነው፡፡ ታቦቷ ከማይነቅዝ እንጨት መሠራቷ የእመቤታችንን ንጽሕና የሚያመለክት ሲኾን፣ በውጪም በውስጥም በጥሩ ወርቅ መለበጧ ደግሞ ቅድስናዋንና በሁለት ወገን ድንግል መኾኗን የሚያስረዳ ነው፡፡ ታቦተ ጽዮን በግራና በቀኝ በኩል በተዘጋጁ አራት ከወርቅ የተሠሩ ቀለበቶች ነበሯት፤ በእነዚያ የወርቅ ቀለበቶች ውስጥም ሁለት መሎጊያዎች ይገቡባቸው ነበር፡፡ ታቦቷን ለማንቀሳቀስ ባስፈለገ ጊዜ አራት ሌዋውያን ካህናት በመሎጊያዎቹ ይሸከሟታል፡፡ ይህ ሥርዐት በሰማያትም የሚታይ እውነታ ነው፡፡ የጌታን መንበር ገጸ ሰብእ፣ ገጸ ንሥር፣ ገጸ ላህምና ገጸ አንበሳ ያላቸው አርባዕቱ እንስሳት ይሸከሙታልና /ኢሳ.፮፥፩-፭፤ ሕዝ.፩፥፩-፲፮/፡፡ ለአማናዊቷ ታቦት ለቅድስት ድንግል ማርያምም ሰላምን የሚያወሩ፣ መልካም የምሥራችንም የሚናገሩ፣ መድኀኒትንም የሚያወሩ፣ ጽዮንንም ‹‹አምላክሽ ነግሦአል›› የሚሉ፣ እግሮቻቸው በተራሮች ላይ እጅግ ያማሩ የእርሷንና የጌታችንን ስም ተሸክመው ወንጌልን ለዓለም የሚሰብኩ ኦርቶዶክሳውያን መምህራን አሏት /ኢሳ.፶፪፥፯/፡፡ የስርየት መክደኛው መቀመጫው የንጹሐን አንስት፣ መክደኛው የንጹሐን አበው፣ ግራና ቀኙ የሐናና የኢያቄም ምሳሌ ነው፡፡ በክንፎቻቸው የጋረዱት  ኪሩቤልም የጠባቂው መልአክ ቅዱስ ሚካኤልና የአብሣሪው መልአክ ቅዱስ ገብርኤል ምሳሌዎች ናቸው፡፡

የስርየት መክደኛው ስርየቱ የሚፈጸምበት ስፍራ ቢኾንም ነገር ግን በዚህ ቦታ ምንም ዓይነት መሥዋዕት አይቀርብም ነበር፡፡ ይህም በጊዜው አማናዊው መሥዋዕት ገና እንዳልተሠዋ ያስገነዝበናል፡፡ ይህ ስፍራ እግዚአብሔር ለሙሴ የሚገለጥበት ቦታ ነው፤ ከእርሱ ውጪ ሌላ ነገር በእዚያ ላይ ማረፍ አይችልም ነበር፡፡ ከዚህም የምናስተውለው አንድ ምሥጢር አለ፤ ይኸውም እግዚአብሔር አምላክ ለአዳም የገባውን ቃል ኪዳን ሊፈጽም ሰው በኾነ ጊዜ ራሱን መሥዋዕት አድርጎ የሚያቀርብበት ልዩ ስፍራ እንዳዘጋጀ ያመላክተናል፡፡ ይህ ስፍራ አማናዊ መሥዋዕት የሚቀርብበት ቦታ እንደሚያስፈልግ የሚያስገነዝብ ስፍራ ነው፡፡ ይህን ለማመልከትም ለኃጢአት ስርየት የቀረበው መሥዋዕት ከታረደ በኋላ ካህኑ ደሙን በጣቱ እየነከረ ሰባት ጊዜ በስርየት መክደኛው አንጻር በመገናኛ ድንኳኑ ውስጥ ይረጨው ነበር /ዘሌ.፬፥፮/፡፡ ነገር ግን ይህ ደም ከስርየት መክደኛው ላይ አያርፍም ነበር፤ ምክንያቱም በዚህ ስፍራ መቅረብ የሚገባው አማናዊው መሥዋዕት የጌታችን የመድኃኒታችን የኢየሱስ ክርስቶስ ቅዱስ ሥጋውና ክቡር ደሙ ነውና፡፡

ይህ የስርየት መክደኛ ለእኛ የሚያስተላለፈው ተጨማሪ መልእክትም አለው፡፡ ይኸውም አማናዊው መሥዋዕት ክርስቶስ መሥዋዕት ኾኖ ዓለምን ማዳኑ እንደማይቀርና መሥዋዕቱ የሚቀርብበት ስፍራም በቅድስተ ቅዱሳኑ (ቤተ መቅደሱ) ውስጥ እግዚአብሔር በምሕረት በሚገለጥበት በቃሉ ማደሪያ በጽላቱ ላይ መኾን እንደሚገባው ያስገነዝበናል /ዕብ.፬፥፲፮/፡፡ ይህም እግዚአብሔር አምላክ በነቢዩ ሚልክያስ ላይ አድሮ ‹‹ከፀሐይ መውጫ ጀምሮ እስከ መግቢያዋ ድረስ ስሜ በአሕዛብ ዘንድ ታላቅ ይኾናልና በየስፍራውም ስለ ስሜ ዕጣንን ያጥናሉ፤ ንጹሕም ቍርባን ያቀርባሉ፤›› /ሚል.፩፥፲፩/ በማለት እንደ ተናገረው የስርየት መክደኛው አንዲት ቅድስት ቤተ ክርስቲያን ምሥጢረ ቍርባንን ለምትፈጽምበት ጽላት ወይም ታቦት ምሳሌ መኾኑን ያሳየናል፡፡ የስርየት መክደኛውን የሚጋርዱት በጥሩ ወርቅ የተሠሩት የኪሩቤል ምስሎችም አማናዊው መሥዋዕት በሚሠዋበት ጊዜ በዙሪያው ረበው የሚገኙ የመላእክት ምሳሌዎች ናቸው፡፡ ቅዱሳን አባቶቻችን እንዳስተማሩን ሁለቱ ኪሩቤል የተባሉት ቅዱስ ሚካኤልና ቅዱስ ገብርኤል ናቸው፡፡ ይህን ለማስገንዘብ ቅድስት ቤተ ክርስቲያናችን በመንበረ ታቦቱ ላይ ምስለ ፍቁር ወልዳ እንዲቀመጥ ታዝዛለች፡፡ ምስለ ፍቁር ወልዳን  ላስተዋለ ሰው በትክክል የታቦተ ጽዮንን መንፈሳዊ ትርጕም ይረዳል፡፡

ታቦተ ጽዮን ከሌሎች የብሉይ ኪዳን ንዋያተ ቅድሳት በተለየ መልኩ እጅግ ግሩም የኾነ ምሥጢርን በውስጧ ይዛለች፡፡ ይህን ድንቅ ምሥጢር ለመረዳትም አንድ ምሳሌ እንመልከት፤ ንጉሥ ዳዊት የእግዚአብሔርን የቃል ኪዳኑ ታቦት ከአቢዳራ ቤት ወደ ጽዮን ከተማ ባስመጣበት ወቅት በታቦቷ ፊት በሙሉ ኃይሉ በደስታ እየዘለለ ለእግዚአብሔር መንፈሳዊ መዝሙርን አቅርቦ ነበር /፪ሳሙ.፮፥፲፪-፲፯/፡፡ ከዚህ ጋር ተመሳሳይ የሚኾን ድርጊት በሐዲስ ኪዳንም ተፈጽሟል፡፡ ይኸውም እመቤታችን ቅድስት ድንግል ማርያም ለቅድስት ኤልሳቤጥ ሰላታ በሰጠቻት ጊዜ የስድስት ወር ፅንስ የነበረው ቅዱስ ዮሐንስ መጥምቅ የእመቤታችንን የሰላምታ ድምፅ በሰማ ጊዜ እንደ አባቱ እንደ ዳዊት በእናቱ ማኅፀን ውስጥ ኾኖ በደስታ ዘሏል (ሰግዷል) /ሉቃ.፩፥፵፬/፡፡ ቅዱስ ዳዊት በቃል ኪዳኑ ታቦት ፊት እየተደሰተ ለአምላኩ የምስጋና ቅኔን መቀኘቱም ለሰው ልጆች ዅሉ የመዳናችን ምክንያት የኾነችውን ቅድስት ድንግል ማርያምንና ልጇን በቃል ኪዳኗ ታቦት በኩል አስቀድሞ በዓይነ ሕሊና ስለ ተመለከታቸው ነበር፡፡

ይቆየን፡፡

ጽላተ ሕጉ ወደ ቤተ ክርስቲያን ተመለሰ

ኅዳር ፲፱ ቀን ፳፻፱ ዓ.ም

በይብረሁ ይጥና

st-mic

ከግራ ወደ ቀኝ፡- ቅዱስ ሚካኤል፣ መንበረ ልዑል ቅዱስ ማርቆስ ደብር እና አዲስ አበባ ዩኒቨርሲቲ

በአዲስ አበባ ዩኒቨርሲቲ የጥናትና ምርምር ተቋም ሙዚየም ውስጥ የተገኘው የቅዱስ ሚካኤል ጽላት ወደ ቤተ ክርስቲያን ተመለሰ፡፡

በኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋሕዶ ቤተ ክርስቲያን ጠቅላይ ቤተ ክህነት የቅርስ ጥበቃ፣ ቤተ መጻሕፍት ወመዘክር መምሪያ ሓላፊ መጋቤ ሰላም ቀሲስ ሰሎሞን ቶልቻ እንዳስታወቁት፤ ጽላቱ ወደ ፊት ለብቻው ቤተ ክርስቲያን እስኪታነጽለት ድረስ ኅዳር ፲ ቀን ፳፻፱ ዓ.ም በመንበረ ልዑል ቅዱስ ማርቆስ ቤተ ክርስቲያን በአደራ መልክ እንዲቀመጥ ተደርጓል፡፡

‹‹ጽላቱ መቼ፣ እንዴትና በማን አማካይነት ወደ ዩኒቨርስቲው ሊገባ ቻለ?›› ለሚለው ጥያቄአችን መጋቤ ሰላም ቀሲስ ሰሎሞን ምላሽ ሲሰጡም ‹‹ከየትና እንዴት እንደገባ የሚገልጥ ማስረጃ ባይገኝም ሰኔ ፲፪ ቀን ፲፱፻፶፫ ዓ.ም ሚስተር እስቲፈን ሮቶ በተባለ ግለሰብ ወደ ዩኒቨርስቲው እንደገባ ከዩኒቨርስቲው ያገኘነው መረጃ ያመለክታል፤›› ብለዋል፡፡ አያይዘውም ጽላቱ በዐፄ ኃይለ ሥላሴና በብፁዕ ወቅዱስ አቡነ ባስልዮስ ዘመን የነበረ መኾኑ ከጽላቱ ላይ ተጽፎ እንደሚገኝ አስረድተዋል፡፡

እንደ መጋቤ ሰላም ቀሲስ ሰሎሞን ማብራሪያ ለጽላቱ መገኘትና ወደ መንበሩ መመለስ መነሻ የኾነው አቶ በለጠ ዘነበ የተባሉ የ፹ ዓመት አረጋዊ የተመለከቱት ራእይና ያደረጉት ጥረት ነው፡፡ እኒህ አባት ‹‹የቅዱስ ሚካኤል ጽላት በዩኒቨርሲቲው ሙዚየም ውስጥ ተቀብሮ ይገኛልና መውጣት አለበት›› በማለት በተደጋጋሚ መምሪያውን ሲያሳስቡ እንደነበረ ያስታወሱት መጋቤ ሰላም ቀሲስ ሰሎሞን በልዩ ልዩ ጊዜያት ከጠቅላይ ቤተ ክህነት ለዩኒቨርሲቲው የተጻፉ ደብዳቤዎችን መሠረት በማድረግ ጽላቱ ወደ ቤተ ክርስቲያን እንዲመለስ መደረጉን አስታውቀዋል፡፡

በመጨረሻም የቅዱስ ሚካኤል ጽላት ለቤተ ክርስቲያናችን እንዲመለስ ጥረት ላደረጉትና ለተባበሩት ለአቶ በለጠ ዘነበ፣ ለአዲስ አበባ ዩኒቨርሲቲና ለመንግሥት አካላት በሙሉ መጋቤ ሰላም ቀሲስ ሰሎሞን ቶልቻ በቤተ ክርስቲያን ስም ምስጋናቸውን አቅርበዋል፡፡

ጾመ ነቢያት (የገና ጾም)

ኅዳር ፲፭ ቀን ፳፻፱ ዓ.ም

ጾመ ነቢያት በየዓመቱ ከኅዳር ፲፭ ቀን ጀምሮ እስከ በዓለ ልደት ዋዜማ ድረስ የሚጾም፤ ከሰባቱ አጽዋማት መካከል አንደኛው ጾም ነው፡፡ እግዚአብሔር አምላክ ዓለምን ለማዳን ሲል የሰውን ሥጋ ስለ መልበሱ፤ ወደ ግብጽ ስለ መሰደዱ፤ በባሕረ ዮርዳኖስ ስለ መጠመቁ፤ በትምህርቱ ብርሃንነት ጨለማውን ዓለም ስለ ማብራቱ፤ ለሰው ልጆች ድኅነት ልዩ ልዩ መከራን ስለ መቀበሉ፤ ስለ መሰቀሉ፣ ስለ ሞቱ፣ ትንሣኤው፣ ዕርገቱና ዳግም ምጽአቱ በየዘመናቱ የተነሡ ቅዱሳን ነቢያት በመንፈስ ቅዱስ ተቃኝተው ትንቢት ተናግረዋል፤ ትንቢቱ ደርሶ፣ ተፈጽሞ ለመመልከትም ‹‹አንሥእ ኃይለከ ፈኑ እዴከ፤ ኃይልህን አንሣ፤ እጅህን ላክ›› እያሉ በጾም በጸሎት ተወስነው አምላክ ሰው የሚኾንበትን ጊዜ በቀናት፣ በሳምንታት፣ በወራትና በዓመታት እያሰሉ ሲጠባበቁ ቆይተዋል፡፡

ይህ ጾም የእግዚአብሔርን ሰው መኾን ሲጠባበቁ የኖሩት የነቢያት ትንቢትና ጸሎት በጌታችን መወለድ ፍጻሜ ያገኘበት ወቅት በመኾኑ ‹‹ጾመ ነቢያት (የነቢያት ጾም)›› እየተባለ ይጠራል፡፡ ለአዳም የተነገረው የድኅት ተስፋ ስለ ተፈጸመበትም ‹‹ጾመ አዳም (የአዳም ጾም)›› ይባላል፡፡ ስለ እግዚአብሔር ሰው መኾን በስፋት ትምህርተ ወንጌል የሚሰጥበት ወቅት በመኾኑም ‹‹ጾመ ስብከት (የስብከት ጾም)››፤ የጾሙ መጨረሻ (መፍቻ) በዓለ ልደት በመኾኑ ደግሞ ‹‹ጾመ ልደት (የልደት ጾም)›› በመባል ይታወቃል፡፡ እንደዚሁም ‹‹ጾመ ሐዋርያት›› ይባላል፡፡ ቅዱሳን ሐዋርያት ‹‹በዓለ ትንሣኤን ዐቢይ ጾምን ጾመን እናከብረዋለን፤ በዓለ ልደትንስ ምን አድርገን እናከብረዋለን?›› በማለት ነቢያት የጾሙትን ከልደተ ክርሰቶስ በፊት ያለውን ጾም ጾመዋልና፡፡

በተመሳሳይ መልኩ ይህ ጾም ‹‹ጾመ ፊልጶስ (የፊልጶስ ጾም)›› ተብሎ ይጠራል፡፡ ሐዋርያው ቅዱስ ፊልጶስ በአፍራቅያና አውራጃዋ ዅሉ እየተዘዋወረ በጌታችን አምላካችንና መድኀኒታችን ኢየሱስ ክርስቶስ ስም ወንጌልን በማስተማር፣ ድንቅ ድንቅ ተአምራትን በማድረግ ብዙዎችን ወደ አሚነ እግዚአብሔር ሲመልስ ቆይቶ ትምህርቱን በማይቀበሉ የአፍራቅያ ሰዎች አማካይነት በሰማዕትነት ዐርፏል፡፡ ደቀ መዛሙርቱ ሥጋውን ሊቀብሩ ሲሉም ስለ ተሰወረባቸው የሐዋርያውን ሥጋ ይመልስላቸው ዘንድ ሱባዔ ይዘው፣ በጾም በጸሎት ተወስነው በለመኑት ጊዜ እግዚአብሔር ልመናቸውን ተቀብሎ በ፫ኛው ቀን መልሶላቸው ሥጋውን (አስከሬኑን) በክብር አሳርፈውታል፡፡ ደቀ መዛሙርቱ የሐዋርያውን ሥጋ ካገኙ በኋላ እስከ ጌታችን ልደት ድረስ ጾመዋል፡፡ ስለዚህም ጾመ ነቢያት ‹‹ጾመ ፊልጶስ›› እየተባለ ይጠራል፡፡ ከዚሁ ዅሉ ጋርም ወልደ አምላክ ክርስቶስን በግብረ መንፈስ ቅዱስ እንደምትፀንሰው እመቤታችን ቅድስት ድንግል ማርያምን መልአኩ ቅዱስ ገብርኤል ካበሠራት በኋላ እመቤታችን ‹‹ሰማይና ምድር የማይወስኑትን አምላክ ፀንሼ ምን ሠርቼ እወልደዋለሁ?›› በማለት ጌታችንን ከመውለዷ አስቀድማ ጾማዋለችና ይህ ጾም ‹‹ጾመ ማርያም›› በመባልም ይታወቃል፡፡

በአጠቃላይ በዚህ በገና ጾም ነቢያትም ሐዋርያትም ጾመው በረከት አግኝተውበታል፡፡ እኛ ምእመናንም እንደ እነርሱ በረከትን እናገኝ ዘንድ ይህንን ጾም መጾም እንደሚገባን የቤተ ክርስቲያን አባቶች ሥርዐት ሠርተውልናል፡፡ በዚህም መሠረት የነቢያት፣ የሐዋርያት፣ የጻድቃንና የሰማዕታት አምላክ ከእመቤታችን ቅድስት ድንግል ማርያም፣ ከቅዱሳን ነቢያትና ሐዋርያት በረከት እንዲያሳትፈን፤ መንግሥቱንም እንዲያወርሰን ዅላችንም በዚህ በጾመ ነቢያት ወቅት በጾም በጸሎት ተወስነን እግዚአብሔርን ልንማጸነው ይገባል፡፡

ምንጭ፡-

ፍትሐ ነገሥት ንባቡና ትርጓሜው፣ አንቀጽ ፲፭፡፡

ጾምና ምጽዋት፣ ዲያቆን ቃኘው ወልዴ፤ ገጽ ፵፯ -፶፡፡

ወስብሐት ለእግዚአብሔር፡፡

ዘመነ አስተምሕሮ

ኅዳር ፫ ቀን ፳፻፱ ዓ.ም

በቤተ ክርስቲያናችን የዘመን አከፋፈል መሠረት ከኅዳር ፮ ጀምሮ እስከ ታኀሣሥ ፲፫ ቀን ድረስ ያለው ወቅት ዘመነ አስተምሕሮ ይባላል፡፡ ትርጕሙም ይቅርታ የመጠየቅ (የምልጃ) ዘመን ማለት ነው፡፡ ዘመኑ ቤተ ክርስቲያን ስለ ልጆቿ ይቅርታ የምትጠይቅበት፤ ምእመናንንም ስለ በደላቸው ይቅርታ የሚጠይቁበት፤ ስለዚህም በስፋት ትምህርት የሚሰጥበት ዘመን ነው፡፡ በዚህ ዘመን ባሉት እሑዶች የሚገኙ ሰንበታት (እሑዶች) አስተምሕሮ፣ ቅድስት፣ ምኵራብ፣ መጻጉዕ እና ደብረ ዘይት በመባል ይጠራሉ፤ የመጀመሪያውን ሳምንት (የአስተምሕሮ) ትምህርትም እነሆ!

እኛ የበደሉንን ይቅር እንደምንል በደላችንን ይቅር በለን /ማቴ.፮፥፲፪/፡፡

ይህ ቃል የተወሰደው ጌታችን በደቀ መዛሙርቱ በኩል እስከ ዓለም ፍጻሜ ድረስ ለሚኖሩ (ዛሬም ላለን) ክርስቲያኖች እንዲህ ብላችሁ ጸልዩ ብሎ ካስተማረው ጸሎት ነው፤ ‹‹በሰማይ የምትኖር አባታችን ሆይ ስምህ ይቀደስ፤ መንግሥትህ ትምጣ፡፡ ፈቃድህ በሰማይ እንደ ኾነች እንዲሁ በምድር ትኹን፡፡ የዕለት እንጀራችንን ዛሬ ስጠን፡፡ እኛም ደግሞ የበደሉንን ይቅር እንደምንል በደላችንን ይቅር በለን፡፡ ከክፉም አድነን እንጂ ወደ ፈተና አታግባን፡፡ መንግሥት ያንተ ናትና ኃይልም ክብርም ለዘለዓለም አሜን፤›› /ማቴ.፮፥፱-፲፬/፡፡

ይህ ጸሎት በጥንታውያን የቤተ ክርስቲያን አባቶች እና ሊቃውንት «የጌታ ጸሎት» ተብሎ ይጠራል፡፡ በእኛ ቤተ ክርስቲያን የጸሎቱን የመጀመሪያ ሐረግ በመያዝ «አባታችን ሆይ» ወይም በግእዝ «አቡነ ዘበሰማያት» እንለዋለን፡፡ ይህ ጸሎት ጌታችን ራሱ ያስተማረው በመኾኑ በቤተ ክርስቲያን ትልቅ ቦታ ይሰጠዋል፡፡ የሌሎች ጸሎታት ዅሉ ማሰሪያ (ማሳረጊያ) ኾኖም ያገለግላል፡፡ በውስጡም «አባታችን ሆይ» ከምትለው ከመጀመሪያዋ ሐረግ ጀምሮ እስከ መጨረሻው ድረስ እጅግ ጥልቅ የኾኑና ነፍስን የሚያጠግቡ፣ ወደ ሰማይ ከፍ የሚያደርጉ መንፈሳዊና ነገረ መለኮታዊ መልእክቶችን ያዘለ ነው፡፡ ይህ የዘመነ አስተምሕሮ የመጀመሪያው ሳምንት ስለ ይቅርታ የሚሰበክበት ነውና በጸሎቱ ውስጥ ስለዚህ የሚናገረውን አንቀጽ መሠረት አድርገን እንማራለን፤

«እኛ የበደሉንን ይቅር እንደምንል በደላችንን ይቅር በለን» ከሚለው ኃይለ ቃልም የሚከተሉትን ቁም ነገሮች እንረዳለን፤

፩. እግዚአብሔር ኃጢአታችንን ይቅር ሊለን እንደሚወድ

አምላካችን ኃጢአታችንን ይቅር ሊለን ባይወድ ኖሮ ይቅርታን እንድንጠይቅ አይነግረንም ነበር፡፡ አዎ፤ እኛ ከተመለስን ምንም ያህል በደለኛ ብንኾን ይቅር ሊለን፤ ምንም ያህል ብንቆሽሸ ሊያድነን ዝግጁ ነው፡፡ እንዲህ እያለ ይጠራናል፤ «እናንተ ሸክማችሁ የከበዳችሁ፤ ወደ እኔ ኑ፤ እኔም አሳርፋችኋለሁ፡፡» ስለዚህ በዚሀ ጸሎትም ላይ «በደላችንን ይቅር በለን» ብለን እንድንጠይቀው አስተማረን፤ ይቅር ይለን ዘንድ፡፡

፪. ይቅር ለመባል ምን ማድረግ እንዳለብን

እግዚአብሔር ይቅር ሊለን ስለ ወደደም ይቅርታን ለማግኘት ምን ማድረግ እንዳለብን በዚሁ ቃል ነግሮናል፤ ማድረግ ያለብን ምንድን ነው?

ኀጢአታችንን ማወቅ (ማመን)

ጌታ «በደላችንን ይቅር በለን» ብለን እንድንጸልይ ሲነግረን በመጀመሪያ ደረጃ በደለኛ እንደኾንን እያስታወስን (እንድናስታውስ እያደረገን) ነው፡፡ ዅልጊዜም በማሰብ፣ በመናገርና በማድረግ የእግዚአብሔርን ቤተ መቅደስ የኾነውን ልባችንን (ኅሊናችንን) እና ሰውነታችንን እናቆሽሻለን፤ መድኃኔዓለም ክርስቶስ የሞተለትን ማንነታችንን እናጎድፋለን፡፡ ይህም የሰው ልጆች በቅድስና እርሱን መስለን እንድንኖር በኋላም የተዘጋጀልንን የዘለዓለም መንግሥት እንድወርስ ብቻ ፈቃዱ የኾነውን እግዚአብሔርን ያሳዝናል፤ በአርአያውና በአምሳሉ ለክብር የፈጠረው ሰውነታችን መጉደፉ ያስቆጣዋል፤ ንጹሐ ባሕርይ የኾነ እርሱ ኀጢአት አይስማማውምና፡፡

እንግዲህ ይቅር ለመባል በመጀመሪያ እንዲህ ኀጢአት እየሠራን መሆኑን ማወቅና ማመን ያስፈልገናል፡፡ ወደዚህ ዕውቀት ለመድረስም የቅዱሳት መጻሕፍትን ቃል መማር የግድ አስፈላጊ ነው፡፡ ምክንያቱም ስሕተት የሚታወቀው ያለውን ኹኔታ (ድርጊታችንን ንግግራችንን፣ ሐሳባችንን…) መኾን ከነበረበት (ከትክክለኛው) ጋር በማነጻጸር በሚዛን ላይ በማስቀመጥ ነው፡፡ የማነጻጻሪያ ሚዛኖቻችን ደግሞ በቅዱሳት መጻሕፍት የተጻፉ ሕግጋትና ትእዛዛት ናቸው፡፡ እነዚህን ስናውቅ ጕድለቶቻችንና ድካሞቻችን ፍንተው ብለው ይታዩናል፡፡ ካለዚያ ግን እየበደለን ያልበደልን ሊመስለን ይችላል፡፡

የበደሉንን ይቅር ማለት

ጌታችን በዚህ ጸሎት ይቅርታ እንድንጠይቀው በማስተማር ይቅር ሊለን እንደሚወድ ቢነግረንም ይቅር ለመባል ግን እኛ የበደሉንን ይቅር ማለታችን የግድ እንደኾነ በግልጽ አስቀምጦልናል፤ «በደላችንን ይቅር በለን» ከማለታችን በፊት «እኛ የበደሉንን ይቅር እንደምንል» እንድንል ያዘዘን እኛ ይቅርታ የምናገኘው ሌሎችን ይቅር ስንል ብቻ መኾኑን ለማመልከት ነው፡፡ በዚሁ በተራራው ስብከት ይኸው ጉዳይ ሁለት ጊዜ በጌታችን ትምህርት ተሰጥቶበታል፡፡ «እንዳይፈረድባችሁ አትፍረዱ በምትፈርዱበት ፍርድ ይፈረድባችኋልና በምትሰፍሩበትም መስፈሪያ ይሰፈርባችኋል፤» /ማቴ.፯፥፪/፡፡

በሌላ ቦታም እንዲህ ሲል ይህንኑ ጉዳይ በምሳሌ አስተምሯል፤

 ‹‹መንግሥተ ሰማያት ባሮቹን ለመቈጣጠር የወደደን ንጉሥ ትመስላለች፤ መቈጣጠርም በጀመረ ጊዜ እልፍ መክሊት ዕዳ ያለበትን አንድ ሰው ወደ እርሱ አመጡ፡፡ ባለ እዳው ሰው የሚከፍለው ስላጣ እርሱና ሚስቱ ልጆቹም ያለውም ሁሉ እንዲሸጥና ዕዳው እንዲከፈል ንጉሡ አዘዘ፡፡ በዚህም ጊዜ ባርያው ወድቆ ሰገደለትና ጌታ ሆይ ታገሰኝ፤ ሁሉንም እከፍልሃለሁ አለው፡፡ የዚያም ባርያ ጌታ አዘነለትና ለቀቀው፡፡ ይህ ባርያ ግን ወጥቶ ከባልጀሮቹ /እንደርሱ ባርያ ከኾኑት/ መቶ ዲናር ዕዳ ያለበትን አንዱን አገኘና ዕዳህን ክፈለኝ ብሎ ያዘና አነቀው፡፡ ባልንጀራው ባርያም ወድቆ ታገሰኝ፤ ሁሉንም እከፍልሃለሁ፤ ብሎ ለመነው፡፡ እርሱ ግን ሊተወው አልወደደም፡፡ ዕዳውን እስኪከፍልም በወኅኒ አኖረው፡፡ ይህንን ያዩ ሰዎችም አዘኑ፤ ሄደውም የኾነውን ለንጉሡ ተናገሩ፡፡ ከዚህ ወዲያ ንጉሡ ጠርቶ፣ አንተ ክፉ ባርያ ስለ ለመንከኝ ያን ዕዳ ዅሉ ተውሁልህ፤ እኔ እንደ ማርሁህ ባልንጀራህን የኾነውን ባርያ ልትምረው ለአንተስ አይገባህምን አለው፡፡ ጌታውም ተቈጣና ዕዳውን እስኪከፍለው ድረስ ለሚያሰቃዩት አሳልፎ ሰጠው፤» /ማቴ.፲፰፥፳፫-፴፭/፡፡

ጌታ ይህንን ምሳሌ ከተናገረ በኋላ የምሳሌውን ትርጕም እንዲህ ሲል ገልጦታል፤ «ከእናንተ እያንዳንዱ ወንድሙን ከልቡ ይቅር ካላለ እንዲሁ ደግሞ የሰማዩ አባቴ ያደርግባችኋል፡፡›› በአጠቃላይ ይቅር ለመባል ይቅር ማለት የግድ ነው፡፡ በእኛ ላይ የሚፈረድብን ፍርድ በእኛው እጅ ላይ ነው፡፡ ጌታችን በእነዚህ ትምህርቶች እንዲህ እያለን ነው «እኔ እናንተ ላይ የምፈርደው እናንተ በራሳችሁ ላይ በፈረዳችሁበት መንገድ ነው፡፡»

ይቅርታ መጠየቅ

ኀጢአታችንን ካወቅንና ካመንን፣ የበደሉንንም ከልብ ይቅር ካልን በኋላ ይቅር እንድንባል መጠየቅ (መለመን) አለብን ፡፡ ጌታችን «ይቅር በለን ብላችሁ ጸልዩ›› ብሎ ከማስተማሩም ይህንን እንረዳለን፡፡ ወደ ንስሐ አባት መሔድና ኀጢአትን ተናዞ ቀኖና መቀበል የሚገባው መጀመሪያ በዚህ መልኩ ስለ ኀጢአት ካለቀሱ በኋላ ነው፡፡ ከዚያም ቀኖና ተቀብለን ስንፈጽምም ይኸው ስለ ኀጢአት ይቅርታ መጠየቁ ይቀጥላል፡፡ ይቅርታ የምንጠይቀው አዳዲስ ስለ ሠራናቸውና ንስሐ ገና ስላልገባንባቸው ኀጢአቶቻችን ብቻ ሳይኾን ንስሐ ስለ ገባንባቸው ስለ ቀደሙት በደሎቻችንም ጭምር ነው፡፡ እንደ ቅዱስ ዳዊት «የቀደመ በደላችንን አታስብብን፤ ምሕረትህ በቶሎ ታግኘን፤» /መዝ.፸፰፥፰/ እያልን ሰለ ቀደመው በደላችንም እያሰብን በሕይወታችን ዘመን ዅሉ ይቅርታ መጠየቅ አለብን፡፡

እንደዚሁም ይቅርታ የምንጠይቀው ስለምናውቃቸው (ስለምናስተውላቸው) ኀጢአቶቻችን ብቻ ሳይኾን ስለ ማናስተውላቸውም መኾን አለበት፡፡ ስለዚህ «ይቅር ብለን» ስንል እኛ ካስተዋልናቸው መንገዶች ውጪ በብዙ መልኩ እርሱን እንደምንበድል አስበን ይቅርታ መጠየቅ አለብን፡፡ ስለዚህ ለጸሎት ከመቆማችንና ከመጸለያችን በፊት የበደሉንን ይቅር እንዳልን እርግጠኛ መኾን ይኖርብናል ማለት ነው፤ ‹‹እኛ የበደሉንን ይቅር እንዳልን …›› ልንል ነውና፡፡ «በደላችንን ይቅር በለን» ስንልም ከላይ ያየናቸውን ነገሮች ዅሉ እያሰብን፤ ይቅር ሊለን የወደደ አምላካችንንም እያመሰገንን መኾን አለበት፡፡

በእውነት ይህንን ጸሎት የምንጸልየው በዚህ መልኩ ነውን? ካልኾነ ልምምዱን ዛሬውኑ እንጀምረው፡፡ ይህንን ማድረግ እንችል ዘንደ የእግዚአብሔር ቅዱስ ፈቃዱ ይኹንልን አሜን፡፡

ወስብሐት ለእግዚአብሔር

ንስሐን በአስተርጓሚ

ጥቅምት ፳፪ ቀን ፳፻፱ ዓ.ም

በዲያቆን ኤፍሬም የኔሰው

dscn0116

ብፁዕ አቡነ ዮሴፍ የባሌ ሀገረ ስብከት ሊቀ ጳጳስ

በማኅበረ ቅዱሳን የትምህርትና ሐዋርያዊ አገልግሎት ዋና ክፍል የስብከተ ወንጌል ማስፋፊያ መርሐ ግብር ጥቅምት ፳ ቀን ፳፻፱ ዓ.ም በማኅበሩ ሕንጻ ፮ኛ ጠቅላላ ጉባኤውን ሲያካሒድ በኢትዮጵያ ኦርቶዶክስ ተዋሕዶ ቤተ ክርስቲያን የባሌ ሀገረ ስብከት ሊቀ ጳጳስ ብፁዕ አቡነ ዮሴፍ ተገኝተው ቃለ ምዕዳን ሲሰጡ በጠረፋማ አካባቢዎች የሚገኙ ሕዝበ ክርስቲያን በቋንቋቸው የሚያስተምሯቸውና ንስሐ የሚሰጧቸው ሰባክያነ ወንጌልና ካህናት በብዛት እንደሚያስፈልጓቸው ገለጹ፡፡

‹‹እኛ ኢትዮጵያውያን ዕድለኞች ነን፤ እንደ ሰባቱ ኅብረ ቀለማት መልካችን ዝጕርጕር ነው›› ያሉት ብፁዕ አቡነ ዮሴፍ ኢትዮጵያ የብዙ ብሔረሰብና ቋንቋ መገኛ መኾኗን አድንቀው በኢትዮጵያ ጠረፋማ አካባቢዎች የሚገኙ አብዛኞቹ ምእመናን ከአባቶች ካህናት ጋር በቋንቋቸው መግባባት ባለመቻላቸው ንስሐ የሚቀበሉት በአስተርጓሚ በመኾኑ ምእመናኑ ኀጢአታቸውን ሰው እንዳይሰማባቸው ሲሉ ለአስተርጓሚዎች በአግባቡ ላይናገሩ እንደሚችሉ፣ ይህም ለስብከተ ወንጌል አገልግሎት መስፋፋት መሰናክል እንደሚኾን በአንዳንድ የሀገረ ስብከታቸው አካባቢዎች የሚታዩ ችግሮችን እንደ ምሳሌ በመጥቀስ አስገንዝበዋል፡፡

ብፁዕ አቡነ ዮሴፍ ቀደም ሲል እንደ ብፁዕ አቡነ ቴዎፍሎስ ያሉ የቤተ ክርስቲያን አባቶች በየጠረፋማ አካባቢዎች በእግራቸው እየተዘዋወሩ ወንጌልን በመስበክ ያጠመቋቸው ብዙ ሺሕ ምእመናን ቢኖሩም ነገር ግን በቋንቋቸው ወንጌልን የሚሰብኩላቸውና ንስሐ የሚሰጧቸው መምህራንና ካህናት ባለመገኘታቸው የተነሣ ወደ ሌላ እምነት እየተወሰዱ መኾናቸውን ተናግረዋል፡፡

‹‹በጠረፋማው የአገራችን ክፍል የሚኖሩ ወገኖች የሚጠይቃቸው አጥተዋልና ልንደርስላቸው ይገባል›› የሚሉት ብፁዕ አቡነ ዮሴፍ አብያተ ክርስቲያናትን፣ ማሠልጠኛ ተቋማትንና የአብነት ትምህርት ቤቶችን በየቦታው በማስፋፋት በልዩ ልዩ ቋንቋ ማስተማር የሚችሉ ሰባክያነ ወንጌልንና ካህናትን ማሠልጠን ለዚህ ዅሉ ችግር መፍትሔ እንደሚኾን ጠቁመዋል፡፡

new

የጉባኤው ተሳታፊዎች በከፊል

በዕለቱ ‹‹ዘፀአት›› በሚል ኃይለ ቃል ትምህርተ ወንጌል የሰጡት ዲያቆን ብርሃኑ አድማስም የእስራኤላውያንን ከግብጽ ባርነት ነጻ የመውጣት ታሪክ መነሻ አድርገው እያንዳንዱ ምእመን በፈቃዱ ከተያዘበት የሕሊና  ባርነት ነጻ በመውጣት ራሱን ከጥፋትና ከኑፋቄ ከመጠበቅ ባሻገር ሌሎችንም ወደ ክርስትና ሃይማኖት በመመለስ ክርስቲያናዊ ግዴታውን መወጣት እንደሚኖርበት አስተምረዋል፡፡

የማኅበረ ቅዱሳን ሰብሳቢ አቶ ታምሩ ለጋ በበኩላቸው ማኅበሩ ከአሁን በፊት አዳዲስ አማንያንን በማስጠመቅ፣ አብያተ ክርስቲያናትን በማስገንባትና ሰበክያነ ወንጌልን በማሠልጠን በጠረፋማ አካባቢዎች ላከናወናቸው ተግባራት ዅሉ ከብፁዓን ሊቃነ ጳጳሳት ጀምሮ እስከ አጥቢያ ድረስ የሚገኙ አባቶች በጸሎትና በምክር፤ በጎ አድራጊ ምእመናን በዐሳብ፣ በቍሳቍስ አቅርቦት፣ በገንዘብና በጕልበት ላደረጉት ዕገዛና ድጋፍ ምስጋናቸውን በእግዚአብሔር ስም ካቀረቡ በኋላ ማኅበሩ ለወደፊቱ በሰፊው ዐቅዶ ለሚተገብረው የስብከተ ወንጌል ማስፋፊያ መርሐ ግብርም ምእመናን ከጎኑ እንዲቆሙ ጥሪያቸውን አስተላልፈዋል፡፡

በተያያዘ ዜና ጥቅምት ፲፱ ቀን ፳፻፱ ዓ.ም በማኅበረ ቅዱሳን የቅዱሳት መካናት ልማትና ማኅበራዊ አገልግሎት ዋና ክፍል ባዘጋጀው ልዩ መርሐ ግብር ገዳማትንና የአብነት ትምህርት ቤቶችን መደገፍ ስብከተ ወንጌልን በማስፋፋት የቅድስት ቤተ ክርስቲያንን አገልግሎት ለመርዳት ስለሚያስችል ዅሉም ሕዝበ ክርስቲያን የበኩሉን ድርሻ ቢወጣ የቤተ ክርስቲያንን ሐዋርያዊ አገልግሎት ማስቀጠልና የመናፍቃንን ተጽዕኖ መግታት እንደሚቻል ተገልጿል፡፡

በመርሐ ግብሩ ላይ ‹‹የነገራችሁኝ ሽማግሌ አባታችሁ ደኅና ነውን?›› /ዘፍ.፵፫፥፳፯/ በሚል ኃይለ ቃል ትምህርተ ወንጌል የሰጡት ዲያቆን ሄኖክ ኀይሌ የቅዱሳን አባቶችን ሕይወታቸውንና የትሩፋት ሥራቸውን በማስረዳት ስብከተ ወንጌልን ለማስፋፋት ቅዱሳት መካናትንና አብነት ትምህርት ቤቶችን መከባከብና መጠበቅ ተገቢ ተግባር መኾኑን አስገንዝበዋል፡፡